Czy uprawniony podmiot ma prawo żądać ustanowienia obrońcy do dokonania określonej czynności procesowej w postaci sporządzenia apelacji w sprawie karnej?

Wraz z nowelizacją Kodeksu postępowania karnego, która weszła w życie z dniem 1 lipca 2015 roku, wprowadzono możliwość ubiegania się przez uprawniony podmiot o ustanowienie obrońcy z urzędu oraz o ustanowienie obrońcy/pełnomocnika do dokonania określonej czynności procesowej w toku postępowania sądowego. Celem takiego rozwiązania było usprawnienie postępowania sądowego oraz prowadzenie skutecznej obrony.

Z wnioskiem o ustanowienie obrońcy z urzędu lub ustanowienie obrońcy/ pełnomocnika do dokonania określonej czynności procesowej w toku postępowania sądowego – w omawianej sytuacji do sporządzenia apelacji- może wystąpić:

  • oskarżony – na podstawie art. 80a Kodeksu postępowania karnego

  • strona inna niż oskarżony – na podstawie art. 87a Kodeksu postępowania karnego. W tym przypadku uprawnienie to przysługuje bezpośrednio pokrzywdzonemu, który występuje w roli strony w postępowaniu przed sądem jako oskarżyciel posiłkowy uboczny lub subsydiarny albo jako oskarżyciel prywatny, a także inne podmioty wskazane w ustawie.

Znowelizowane przepisy wskazują, iż z w/w wnioskiem może wystąpić uprawniony podmiot bez względu na jego sytuację majątkową. Jedynym warunkiem ubiegania się o przyznanie obrońcy z urzędu lub ustanowienia go do dokonania czynności procesowej jest nieposiadanie przez ubiegającego się obrońcy z wyboru, czyli obrońcy, którego sam ustanowił w sprawie. Z wnioskiem takim nie można wystąpić również, jeśli z okoliczności sprawy wynika, iż konieczne będzie wyznaczenie obrony obligatoryjnej, gdyż wtedy obrońca ustanawiany jest z mocy prawa.

Składając wniosek o obrońcę z urzędu albo ustanowienie go do określonej czynności procesowej osoba, która występuje z wnioskiem musi pamiętać, iż w pewnych sytuacjach – opisanych przepisami prawa – wnioskodawca może zostać zobowiązany do pokrycia kosztów ustanowienia obrońcy z urzędu lub obrońcy/pełnomocnika do dokonania określonej czynności procesowej. Jednakże należy w tym miejscu podkreślić, iż jest to również związane z sytuacją majątkową wnioskodawcy, tj. jeżeli jego sytuacja majątkowa nie będzie w dobrej kondycji, Sąd powinien odstąpić od nałożenia na niego kosztów ustanowienia obrońcy z urzędu lub do określonej czynności procesowej. Zgodnie z regulacją art. 632 pkt 2 KPK, w razie uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania koszty procesu, w tym koszty obrony w sprawach z oskarżenia publicznego ponosi Skarb Państwa (jeżeli ustawa nie stanowi inaczej), a zatem wtedy wnioskodawca nie poniesie kosztów obrony.

O uprawnieniu do złożenia wniosku o ustanowienie obrońcy z urzędu lub obrońcy/pełnomocnika do dokonania określone czynności procesowej osoba powinna zostać pouczona przez Sąd, bowiem występuje w procesie bez pomocy profesjonalisty. W przypadku uprawnienia do złożenia wniosku o wyznaczenie obrońcy w celu sporządzenia apelacji oraz o możliwości obciążenia wnioskującego kosztami wyznaczenia takiego obrońcy należy oskarżonego nieposiadającego obrońcy ponownie pouczyć przy ogłoszeniu lub doręczeniu wyroku, niezależnie od poprzednio udzielonego pouczenia.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant Adwokacki Edyta Szewczyk

kontakt: kom. + 48 697 053 659 oraz tel. 22 629 00 36

Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

1 odpowiedź na Czy uprawniony podmiot ma prawo żądać ustanowienia obrońcy do dokonania określonej czynności procesowej w postaci sporządzenia apelacji w sprawie karnej?

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


5 + = czternaście