Czy można wnieść odpowiedź na apelację karną?

Zgodnie z art. 428 § 2 Kodeksu postępowania karnego: „Strona może złożyć pisemną odpowiedź na środek odwoławczy”.

Poza wskazanym przepisem prawnym, Kodeks postępowania karnego nie nakłada żadnych innych wymogów procesowych odnośnie przedmiotowej konstrukcji prawnej.

W związku z powyższym, należy w pierwszej kolejności zaznaczyć, iż odpowiedź na apelację jest pismem procesowym, dlatego też musi spełniać wymagania wymienione w art. 119 § 1 Kodeksu postępowania karnego. Zgodnie z nimi w odpowiedzi na apelację:

  • należy oznaczyć organ, do którego kierujemy odpowiedź na apelację (Sąd instancji odwoławczej);

  • dalej musimy oznaczyć sprawę, w której wnosimy odpowiedź na apelację (sygnatura akt);

  • ponadto, konieczne jest oznaczenie osoby wnoszącej odpowiedź na apelację (imię i nazwisko);

  • następnie podajemy adres osoby wnoszącej odpowiedź na apelację;

  • poza tym – właściwa treść pisma;

  • obligatoryjnie zamieszczamy również datę i podpis osoby wnoszącej odpowiedź na apelację (zgodnie z art. 119 § 2 Kodeksu postępowania karnego: „Za osobę, która nie może się podpisać, pismo podpisuje osoba przez nią upoważniona, ze wskazaniem przyczyny złożenia swego podpisu”).

Następną istotną kwestią, jest termin do wniesienia odpowiedzi na apelację. Jak już wcześniej wspomniałam, Kodeks postępowania karnego bardzo skrótowo odnosi się do przedmiotowego pisma procesowego. W związku z powyższym, należy przyjąć, iż odpowiedź na apelację można złożyć w każdym czasie, od chwili, w której strona postępowania karnego składająca odpowiedź na apelację, otrzymała informację o wniesieniu apelacji, do której chciałaby się ustosunkować. W teorii możliwa jest sytuacja, w której wnosimy odpowiedź na apelację po otrzymaniu informacji o wniesieniu apelacji, nie znając jej treści. Jednakże w praktyce, znajomość treści apelacji, do której chcemy się odnieść jest istotna, gdyż odpowiedź na apelację polega w głównej mierze na polemice z zarzutami podniesionymi w apelacji. Terminem końcowym do wniesienia odpowiedzi na apelację jest moment zamknięcia przewodu apelacyjnego, dlatego też odpowiedź na apelację należy złożyć do momentu wydania orzeczenia w postępowaniu apelacyjnym.

Kto jest uprawniony do złożenia odpowiedzi na apelację?

Odpowiadając na powyższe pytanie, podkreślenia wymaga fakt, iż Kodeks postępowania karnego nie wskazuje, iż może to być wyłącznie strona przeciwna. W związku z czym, należy zaznaczyć, że podmiotami uprawnionymi do wniesienia odpowiedzi na apelację są:

  • strona przeciwna (przykładowa sytuacja: apelację wniósł oskarżyciel publiczny, a odpowiedź na apelację składa oskarżony);

  • osoba, która prezentuje tożsamy interes z osobą składającą apelację (przykładowa sytuacja: apelację wniósł oskarżyciel posiłkowy, a odpowiedź na apelację składa oskarżyciel publiczny);

  • osoba, która sama złożyła apelację (przykładowa sytuacja: apelację złożył oskarżyciel publiczny oraz oskarżony, a odpowiedź na apelację oskarżyciela publicznego składa oskarżony).

Odpowiedź na apelację jest pismem procesowym, w którym strona toczącego się postępowania karnego przedstawia swoje stanowisko w związku z zarzutami i twierdzeniami zawartymi w apelacji, a tym samym pośrednio nawiązuje do trafności rozstrzygnięcia Sądu I instancji. Podmiot składający odpowiedź na apelację może formułować wnioski odnośnie utrzymania w mocy, zmiany, a także uchylenia zaskarżonego orzeczenia Sądu I instancji.

Ponadto, na podmiocie składającym przedmiotowe pismo procesowe nie ciąży obowiązek doręczenia odpisu wnoszonej odpowiedzi na apelację dla „strony przeciwnej”.

Kodeks postępowania karnego nie nakłada na Sąd obowiązku poinformowania strony, która złożyła apelację o wniesieniu odpowiedzi przez „stronę przeciwną”, a również nie zobowiązuje Sądu do doręczenia odpisu owej odpowiedzi, nawet jeżeli taki odpis został dołączony do oryginału odpowiedzi na apelację.

Sądem właściwym do wniesienia odpowiedzi na apelację jest Sąd odwoławczy, czyli Sąd II instancji.

W odpowiedzi na apelację nie trzeba formułować konkretnych wniosków. Jednakże owe konkretne wnioski kształtowałyby kierunek przedmiotowego pisma procesowego. Strona może zawrzeć w odpowiedzi na apelację uwagi odnoszące się do kwestii formalnych apelacji, a więc dotyczące np. kwestii przyjęcia apelacji do rozpoznania przez Sąd II instancji.

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia nie reguluje kwestii wniesienia odpowiedzi na apelację, a art. 428 Kodeksu postępowania karnego nie jest stosowany w postępowaniu w sprawach o wykroczenia. Jednakże, złożenie przedmiotowego pisma procesowego nie wpłynie negatywnie na przebieg postępowania, a prawdopodobieństwo załączenia owego pisma do akt sprawy jest bardzo duże.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant Adwokacki Edyta Gorczyńska

kontakt: kom. + 48 697 053 659 oraz tel. 22 629 00 36

Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

14 odpowiedzi na Czy można wnieść odpowiedź na apelację karną?

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

  2. Ewa pisze:

    Witam,
    dostałam odpis odpowiedzi na apelacje drugiej strony. Apelacja była wnoszona przeze mnie. Sprawa za miesiąc, czy mam odpisywać na ta odpowiedź?

    • Mariusz Stelmaszczyk pisze:

      Witam,

      oczywiście nie ma Pani obowiązku napisać repliki na odpowiedź na apelację strony przeciwnej. Jednakże wszystko zależy od tego jakie argumenty zostały przytoczone w odpowiedzi na apelację. Jeżeli strona przeciwna powołuje się na okoliczności, które nie były poruszane podczas procesu albo są zupełnie oderwane od stanu faktycznego sprawy, wówczas można jeszcze wystosować replikę. Jednakże jeżeli Pani replika będzie tylko powtórzeniem argumentów z apelacji, wówczas należy się głęboko zastanowić czy warto „zalewać” sąd pismami, których uzasadnienie będzie takie samo jak w apelacji.

      • Ewa pisze:

        Dziękuje za odpowiedź. A czy na sprawie mogę wnieść o odniesienie się do odpowiedzi na apelacje? Zostały w niej zawarte informacje niezgodne ze stanem faktycznym. Czy lepiej odpowiedzieć pisemnie przed sprawą?

  3. Justyna pisze:

    Witam, czy jeżeli oskarazyciel publiczny wniósł apelację to czy ja jako oskarżyciel posiłkowy moge wnieść odpowiedź na tą apelację? Jeśli tak to z jakiego to artykułu wynika?

    • Edyta_Gorczynska pisze:

      Szanowna Pani, działając w charakterze oskarżyciela posiłkowego, wedle art. 428 § 2 Kodeksu postępowania karnego, jako strona postępowania ma Pani prawo do złożenia pisemnej odpowiedzi na apelację.

  4. Nadia pisze:

    Od kazdego wyroku sadu I instancji mozna wniesc apelacje- nalezy jednak pilnowac zarowno terminu, jak i innych istotnych kwestii formalnych.

  5. Adam pisze:

    Witam,
    Mam takie pytania:
    1. Czy rzeczywiście na wniesienie odpowiedzi na apelacje nie obowiązuje termin 14 dni od czasu odebrania treści apelacji?
    2. Czy odpowiedź składam w 1 egzemplarzu do Sądu II instancji
    3. Na piśmie procesowym (odpowiedź na apelację) jaką wpisuje sygnaturę sprawy tj tą z Sądu z I instancji?
    4. Czy warto wnosić odpowiedź na apelację, czy pozostawić zasadność to do oceny Sądu ?
    5. Jeżeli strona skarżąca wniosła tylko o uchylenie wyroku i przekazanie do rozpoznania 1 instancji, Sąd na pewno nie zmieni już wyroku na gorszy?
    6. Czy ja jako składający w takim przypadku wnoszę o oddalenie apelacji w całości

    • Edyta_Gorczynska pisze:

      Szanowny Panie,

      w odpowiedzi na pierwsze pytanie pragnę wskazać, że kodeks postępowania karnego nie obliguje strony do terminowego złożenia odpowiedzi na apelację, gdyż zgodnie z art. 428 § 2 w/w aktu normatywnego: „Strona może złożyć pisemną odpowiedź na środek odwoławczy„, zatem termin 14 dni od czasu odebrania apelacji Pana nie obowiązuje. Warto jednak zaznaczyć, że wskazane jest wniesienie pisemnej odpowiedzi na apelację w rozsądnym terminie, a nie tuż przed terminem rozprawy apelacyjnej – skład orzekający ma wówczas czas na spokojne zapoznanie się z treścią odpowiedzi.
      Odpowiedź na apelację należy złożyć wraz z odpowiednią liczbą odpisów dla pozostałych stron postępowania. Jeżeli jest Pan oskarżonym, z pewnością należy dołączyć jeden odpis dla Prokuratora, a jeżeli w sprawie występuje np. oskarżyciel posiłkowy, należy dołączyć odpis również dla niego.
      Odnośnie sygnatury sprawy, w pierwszej kolejności należałoby ustalić w którym Sądzie znajdują się akta sprawy. Jeżeli zostały już przesłane do Sądu II instancji należy ustalić sygnaturę sprawy, którą obok sygnatury nadanej przez Sąd I instancji wpisujemy w odpowiedzi na apelację. I analogicznie, jeżeli akta sprawy zostały przesłane do Sądu II instancji, to właśnie do tego Sądu kierujemy odpowiedź na apelację.
      W moim przekonaniu, warto złożyć pisemną odpowiedź na apelację, gdyż w ten sposób można jeszcze przed rozprawą apelacyjną odnieść się do stawianych rozstrzygnięciu Sądu I instancji zarzutów i uzasadnić swoje stanowisko.
      W razie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania wedle art. 443 k.p.k. wolno w dalszym postępowaniu wydać orzeczenie surowsze niż uchylone tylko wtedy, gdy orzeczenie to było zaskarżone na niekorzyść oskarżonego albo na korzyść w warunkach określonych w art. 434 § 4 k.p.k.[art. 434 § 4 k.p.k.: W przypadku skazania z zastosowaniem art. 60 § 3 lub 4 Kodeksu karnego lub art. 36 § 3 Kodeksu karnego skarbowego sąd odwoławczy może orzec na niekorzyść oskarżonego, i to niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów, także wówczas, jeżeli środek odwoławczy wniesiono wyłącznie na korzyść oskarżonego, który po wydaniu wyroku odwołał lub w istotny sposób zmienił swoje wyjaśnienia lub zeznania. Nie dotyczy to jednak przypadku zasadnego podniesienia zarzutu obrazy prawa materialnego lub stwierdzenia przez sąd odwoławczy okoliczności uzasadniających uchylenie orzeczenia, określonych w art. 439 § 1″]. Zatem np. w sytuacji, w której apelacja została złożona na Pana niekorzyść, orzeczenie może być surowsze.
      Jako składający odpowiedź na apelację, powinien Pan wnosić o utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku wobec ustalenia, że zarzuty podniesione przez osobę skarżącą w apelacji nie zasługują na uwzględnienie.

  6. Adam pisze:

    Witam,

    dziękuję za obszerną i merytoryczną odpowiedź na moje pytania, ale zastanawiam sie jeszcze nad odpowiedzią na drugie moje pytanie ponieważ w artykule Pan Mecenas pisze iż nie mam obowiązku na składaniu kliku egzemplarzy odpowiedzi na apelacje , tak samo Sąd nie informuje strony przeciwnej o mojej odpowiedzi, Pani natomiast odpowiadając na moje pytania twierdzi iż muszę złożyć po każdym egzemplarzu dla każdej ze stron ??

    • Edyta_Gorczynska pisze:

      Odpowiadając na Pana pytanie, oczywiście nie ma takiego obowiązku, gdyż przepisy proceduralne nie normują tej kwestii. Jednakże, złożenie odpowiedzi na apelację wraz z odpowiednią ilością odpisów jest zgodne z obowiązującą praktyką i jest dobrze postrzegane przez Sąd. Warto wskazać, że Kodeks postępowania karnego precyzuje kwestię złożenia odpisów do składanej apelacji, gdyż wedle art. 446 § 2 Kodeksu postępowania karnego: „do apelacji dołącza się odpowiednią liczbę odpisów dla stron przeciwnych (…)”, dlatego też warto dołączyć również do odpowiedzi na apelację odpowiednią ilość odpisów. Jednakże podkreślam, nie jest to obowiązek.

  7. Adam pisze:

    Witam,

    Mam jeszcze 2 pytania odnośnie powyższego wątku, a mianowicie:
    1. Czy apelacja jest przeprowadzana na zasadach ogólnych ? tzn czy jest rozprawa i ponowne wzywanie świadków czy też odbywa się na posiedzeniu niejawnym?
    2. Czy w odpowiedzi wnoszę o zasądzenie kosztów apelacji dla oskarżyciela posiłkowego ?

    Pozdrawiam,
    Adam

  8. Robert pisze:

    Dzień Dobry,

    Czy na rozprawę apelacyjną muszę się stawić, na piśmie z Sądu pisze zawiadomienie o sprawie a nie wezwanie, nie pisze o stawiennictwie obowiązkowym. w sprawie jestem oskarżony, i wniosłem pisemną odpowiedź na apelację. I jak Sąd „na to patrzy”
    proszę o odpowiedź
    Robert

    • Mariusz Stelmaszczyk pisze:

      Witam, Pana stawiennictwo na rozprawę apelacyjną nie jest obowiązkowe, to znaczy jest Pana prawem, nie jest Pana obowiązkiem. Nie zmienia to faktu, że ja zawsze doradzam moim klientom, by stawili się razem ze mną na rozprawę apelacyjną.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


2 − = jeden