Czy apelację karną możemy złożyć od wszystkich orzeczeń wydanych w postępowaniu karnym?

Zgodnie z art. 444 § 1 Kodeksu postępowania karnego: „Od wyroku sądu pierwszej instancji stronom, a pokrzywdzonemu od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie wydanego na posiedzeniu przysługuje apelacja, chyba że ustawa stanowi inaczej”.

Oznacza to, strony postępowania karnego mają prawo do złożenia apelacji od wyroku sądu pierwszej instancji, pokrzywdzonemu zaś prawo do złożenia apelacji przysługuje od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie, który został wydany na posiedzeniu.

Zwrot „chyba, że ustawa stanowi inaczej” oznacza, że ustawa może przewidywać inny środek zaskarżenia niż apelacja, który przysługuje od wyroku Sądu I instancji. Przykładem takiej regulacji jest art. 506 § 1 Kodeksu postępowania karnego, który wskazuje, iż od wyroku nakazowego oskarżony i oskarżyciel mają prawo wniesienia sprzeciwu do Sądu, który wydał zaskarżony wyrok nakazowy.

Wyrok Sądu I instancji, o którym mowa w art. 444 § 1 Kodeksu postępowania karnego musi być wyrokiem nieprawomocnym, co oznacza, iż nie minął jeszcze termin do wniesienia apelacji.

Podkreślić należy również fakt, iż prawo do wniesienia apelacji przysługuje od wyroku Sądu I instancji. Wyrok jest jednym z orzeczeń wydawanych przez Sądy karne, który kończy postępowanie karne w I instancji. W związku z tym, prawo do wniesienia apelacji nie będzie przysługiwało od innych orzeczeń wydanych przez Sąd I instancji, np. od postanowienia czy zarządzenia.

Pomimo to, art. 426 § 1 Kodeksu postępowania karnego precyzyjnie wylicza orzeczenia, od których apelacja nie przysługuje. Zgodnie z w/w przepisem prawnym: „Od orzeczeń sądu odwoławczego oraz od orzeczeń wydanych przez Sąd Najwyższy nie przysługuje środek odwoławczy, chyba że ustawa stanowi inaczej”. Przytoczony fragment Kodeksu postępowania karnego jest konsekwencją obowiązującej w polskim prawie karnym procesowym zasady dwuinstancyjności postępowania karnego, której podstawą jest art. 176 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej: „Postępowanie sądowe jest co najmniej dwuinstancyjne”. Skutkiem owej reguły jest regulacja, która przewiduje, że od orzeczeń Sądu odwoławczego oraz od orzeczeń wydanych przez Sąd Najwyższy nie przysługuje prawo do wniesienia apelacji. Są to orzeczenia wydane przez Sąd odwoławczy na skutek wniesienia środka odwoławczego, jak i orzeczenia wydane w trakcie toczącego się postępowania odwoławczego.

Od wskazanego orzeczenia Sądu II instancji, nie przysługuje nam prawo wniesienia apelacji, ponieważ została wyczerpana droga postępowania zwyczajnego odwoławczego. Jednakże, w owej sytuacji możemy skorzystać z nadzwyczajnych środków zaskarżenia: kasacji bądź instytucji wznowienia postępowania, o ile zostaną spełnione przesłanki do ich wniesienia określone w Dziale XI Kodeksu postępowania karnego.

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia również wskazuje, że „Od wyroku sądu pierwszej instancji służy stronom apelacja, chyba że ustawa stanowi inaczej” – art. 103 § 1. Ponadto, przy rozpoznaniu środka odwoławczego w postępowaniu w sprawach o wykroczenia stosuje się odpowiednio art. 426 § 1 Kodeksu postępowania karnego, zgodnie z art. 109 § 2 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant Adwokacki Edyta Gorczyńska

kontakt: kom. + 48 697 053 659 oraz tel. 22 629 00 36

Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

1 odpowiedź na Czy apelację karną możemy złożyć od wszystkich orzeczeń wydanych w postępowaniu karnym?

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


× sześć = 42